Sa herë të tjera duhet të përfundojmë për të rinisur. Sa herë të tjera duhet të humbim për të nisur të fitojmë. Sa herë të tjera duhet të shpresojmë para se të kuptojmë se duhet vepruar. Edhe sa kohë tjetër duhet pritur për të mos zgjedhur ndryshimin. Nëse edhe pas Botërorit të tretë të humbur nga Italia dikush, pak a shumë të gjithë në fakt, do të arrijë të shpëtojë veten duke folur për zemrën që futbollistët vendosën në fushë (do të doja ta shihja, ndoshta ishte ndeshja më e rëndësishme e jetës së tyre), për rezistencën “stoike” (ah sa shumë na pëlqen mbiemri stoik) me dhjetë kundër njëmbëdhjetë, për arbitrin që mori disa vendime dhe jo të tjera, atëherë herën tjetër do të përfundojmë sërish, do të humbasim sërish, do të shpresojmë sërish pa rezultat. Dhe do të zgjedhim të mos ndryshojmë.
Duhet të ndryshohen para së gjithash dy logjika mbi të cilat lëvizim prej tetëdhjetë vitesh. E para: të rinjtë duhet “të piqen”. Jo, bota e sotme, në të gjithë sektorët dhe aq më tepër në sportin agonistik, u jep të rinjve aftësinë të guxojnë, të kenë kurajën e nevojshme për të shkuar pak më larg. Ne i hedhim në frigoriferin e pritjeve, duke ua ftohur dëshirat, aspiratat dhe shpirtin, dhe i detyrojmë në ndeshje të çmendura në Serie C ose madje në pankinë, ndërsa shohim futbollistë ndoshta më të shitshem që luajnë keq (përndryshe nuk do të ishim kaq të dobët edhe me skuadrat e klubeve).

Logjika tjetër është ajo teknike. Skuadrat tona referente dhe kombëtarja luajnë një futboll të vjetruar, të bazuar te vrapi, mbrojtja e hapësirave dhe menaxhimi me ritëm të ulët i ndeshjeve. Jo, prej gati njëzet vitesh luhet duke lëvizur topin, mbi zhvillimin e lojës për të krijuar hapësira dhe duke rritur ritmin si në zotërimin e topit, ashtu edhe në rikuperimin e tij. Nuk është e mundur që në dy ndeshjet e fundit nuk ushtronim presion ndaj kundërshtarëve, është çmenduri.
Anësorët boshnjakë janë pak gjë, por na u dukën si Garrincha dhe Arjen Robben sepse nuk i sulmonim dhe ata na sfidonin një kundër një. E bënë njëqind herë, ndërsa ne tërhiqeshim. Nuk dimë të bëjmë presion si skuadër, as kur kundërshtari nis aksionin nga prapa, as kur humbasim topin dhe duhet ta rikuperojmë. Qendërmbrojtësi i një mbrojtjeje me tre duhet të jetë shumë i shpejtë, ndërsa ne luajmë me më të ngadaltin e skuadrës. Kjo për të thënë se edhe zgjedhjet për këtë ndeshje ishin të gabuara.
Po ku kanë qenë trajnerët pas Kombëtares gjatë këtyre 20 viteve të fundit?
Natyrisht, dhe e përsëris natyrisht, duhet të zerohet e gjithë menaxhimi politik dhe drejtues i futbollit italian. Kampionati është tmerrësisht i mërzitshëm, këtë vit pati dy “hype” shpëtimtare për të mbajtur gjallë diskutimin: në fazën e parë të kampionatit Antonio Conte që ankohej për dëmtimet, në fazën e dytë gabimet e arbitrave. Mjaft, nuk mund të flitet për asgjë tjetër sepse nuk ka asgjë tjetër.
Disa klube janë në duart e fondeve që kërkojnë blerës, të tjerë në duart e presidentëve me horizonte të kufizuara dhe ato pak realitete që përpiqen të inovojnë, si Como, i tallim. Nëse më pas duam të fillojmë të flasim për strukturat, menaxhimin e futbollistëve, blerjet që bëhen, raportin klub-kombëtare dhe të tjera, atëherë do të duhej shumë kohë në këtë natë edhe një herë të hidhur, por duhet thënë me gojën që tashmë po mësohet me këtë ndjesi.

Kombëtarja më pas u menaxhua shumë keq. Kjo humbje është e vjetër. Nuk dimë të fitojmë kundër Gjermanisë në UEFA Nations League dhe përfundojmë në një grup me skuadrën më të fortë të vazos së dytë. Humbim pa apel në Norvegji, në ndeshjen që dihej se do të vendoste grupin. Ndryshojmë trajnerin me të cilin skuadra kishte bërë fjalë për fjalë figurë të keqe në Europian, për të marrë një tjetër që ka treguar shumë pak në vitet e tij si trajner. Luajmë gjithmonë në minimum, mbërrijmë gjithmonë te ndeshja që duhet të ndryshojë historinë tonë duke e humbur, nuk mund të jetë rastësi dhe as faj i arbitrave apo i fatit.
Një njeri që ka rënë të flejë në vitin 2000 e zgjohet sot dhe pyet për Botërorin. I përgjigjen: dolëm jashtë kundër Suedisë pa Ibrahimoviç, kundër Maqedonisë së Veriut dhe Bosnjes. “Sa poshtë kemi rënë”, do të përgjigjet zotëria që sapo është zgjuar dhe edhe pse kjo është tashmë pesha reale e Italisë, edhe pse jemi një skuadër mesatare-vogël, edhe pse mund të humbasim kundër 100 skuadrave të para të renditjes FIFA dhe historia nuk luhet në Zenicë, rënia e lëvizjes sonë është shumë e zhurmshme për të mos kërkuar përgjegjësi nga fajtorët.