Amerikanët votojnë sot në zgjedhjet e mesit të mandatit. Beteja do të vendosë se kush do të kontrollojë Kongresin dhe sa hapësirë do të ketë presidenti Donald Trump për të çuar përpara agjendën e tij gjatë dy viteve të fundit të mandatit. Në garë janë të gjitha 435 vendet e Dhomës së Përfaqësuesve dhe 35 vende në Senat. Republikanët hyjnë në zgjedhje me kontrollin e të dyja dhomave, ndërsa demokratëve u duhen vetëm tre vende të tjera për shumicën në Dhomë dhe një fitim neto prej katër vendesh për të marrë Senatin.
Trump nuk është në fletën e votimit, por fushata është zhvilluar në një masë të madhe rreth presidencës së tij. Për demokratët, zgjedhjet janë mundësia e parë kombëtare për të sfiduar administratën pas rikthimit të Trump në Shtëpinë e Bardhë. Republikanët, ndërkohë, kërkojnë të ruajnë kontrollin e Kongresit dhe të shmangin një bllokadë politike në Uashington.
Në qendër të votës është ekonomia. Çmimet e ushqimeve, strehimit, karburanteve dhe shpenzimet e përditshme kanë dominuar fushatën, ndërsa pasojat ekonomike të tarifave tregtare dhe luftës me Iranin kanë shtuar presionin mbi administratën. Sondazhi i fundit Reuters/Ipsos e vendos miratimin për punën e Trump në 32%, pranë nivelit më të ulët të presidencës së tij. Në votën e përgjithshme për Kongresin, 46% e të anketuarve mbështesin demokratët dhe 38% republikanët. Gjysma e votuesve të pavarur thonë se vota e tyre është kundër Trump, ndërsa 13% e shohin atë si votë në mbështetje të presidentit.
Kostoja e jetesës rezulton shqetësimi kryesor. Rreth 78% e të anketuarve e konsiderojnë atë një faktor shumë ose jashtëzakonisht të rëndësishëm në vendimin e tyre, ndërsa 43% thonë se u besojnë më shumë demokratëve për këtë çështje, kundrejt 32% që zgjedhin republikanët.
Beteja më e drejtpërdrejtë është për Dhomën e Përfaqësuesve, ku diferenca mes dy partive është minimale. Por gara për Senatin është po aq vendimtare dhe më e ndërlikuar. Demokratëve u duhet të fitojnë disa vende në shtete që Trump i mori bindshëm në zgjedhjet presidenciale të vitit 2024. Mes garave më të ndjekura janë ato në Teksas, Kansas, Alaska, Maine, Karolinën e Veriut, Ohio dhe Michigan.
Trump është përfshirë personalisht në fushatën republikane, me mitingje dhe mbështetje të drejtpërdrejtë për kandidatët e partisë. Grupet politike të lidhura me të kanë shpenzuar afro 277 milionë dollarë në javët e fundit të fushatës për të mbështetur republikanët.
Rezultati do të përcaktojë edhe marrëdhënien mes Shtëpisë së Bardhë dhe Kongresit. Nëse republikanët ruajnë të dyja dhomat, administrata do ta ketë më të lehtë të avancojë nismat legjislative dhe emërimet. Nëse demokratët marrin të paktën njërën prej dhomave, ata do të fitojnë më shumë fuqi për të bllokuar ligje, për të hapur hetime parlamentare dhe për të ushtruar kontroll mbi administratën.
Përtej dy viteve të ardhshme, vota e sotme shihet edhe si prova e parë e madhe për mënyrën se si ka ndryshuar elektorati amerikan pas rikthimit të Trump në pushtet dhe si mund të riformatohen të dyja partitë për garën presidenciale të vitit 2028.
Rezultatet e para do të dalin pas mbylljes së qendrave të votimit, por beteja për kontrollin e Kongresit mund të mos marrë përgjigje menjëherë. Në disa shtete, numërimi i votave me postë dhe sistemet e votimit me preferencë mund ta shtyjnë shpalljen e fituesve për disa ditë.
