IZRAELI, NJË MIK I SHQIPTARËVE – SHQIPËRIA DUHET TË VLERËSOJË MIQTË E SAJ DHE TË FORCOJË ALEANCAT STRATEGJIKE Nga Flamur Buçpapaj

IZRAELI, NJË MIK I SHQIPTARËVE – SHQIPËRIA DUHET TË VLERËSOJË MIQTË E SAJ DHE TË FORCOJË ALEANCAT STRATEGJIKE
Nga Flamur Buçpapaj
Shqiptarët duhet të mësojnë t’i vlerësojnë miqtë e tyre mbi bazën e fakteve, veprimeve konkrete dhe interesit kombëtar dhe jo mbi parulla, propagandë apo emocionet e konflikteve të të tjerëve. Në këtë kuadër, Izraeli meriton një vlerësim të veçantë nga kombi shqiptar, sepse ishte ndër shtetet që njohu Republikën e Kosovës dhe vendosi marrëdhënie diplomatike me të. Njohja e Kosovës nga Izraeli në vitin 2020 ishte një zhvillim i rëndësishëm për Kosovën dhe për diplomacinë shqiptare dhe këtë fakt nuk duhet ta harrojmë. Kosova është një çështje kombëtare për shqiptarët dhe çdo shtet që e ka njohur pavarësinë e saj duhet të vlerësohet në mënyrë të veçantë.
Ky është një realitet që duhet ta shohim me qetësi dhe maturi. Nuk është e nevojshme që shqiptarët të bien dakord me çdo politikë të një shteti tjetër për të vlerësuar një vendim konkret në favor të Kosovës. Izraeli e njohu Kosovën dhe kjo është një pikë e rëndësishme në marrëdhëniet tona. Në të njëjtën kohë, duhet të kemi një politikë të jashtme që kërkon reciprocitet. Është fakt se Palestina ende nuk e ka njohur Kosovën dhe kjo çështje është ngritur edhe nga institucionet shqiptare në komunikimet zyrtare me përfaqësuesit palestinezë. Kjo nuk duhet të shndërrohet në armiqësi ndaj popullit palestinez apo ndaj myslimanëve, sepse shqiptarët nuk duhet të gjykojnë popujt mbi bazën e fesë. Por Shqipëria ka të drejtë të kërkojë që partnerët dhe miqtë e saj të respektojnë edhe çështjen e Kosovës.
Ne duhet të jemi të aftë të mbështesim të drejtat e popullit palestinez, të kërkojmë paqe dhe një zgjidhje politike në Lindjen e Mesme dhe njëkohësisht të kërkojmë njohjen e Kosovës nga shtetet që ende nuk e kanë bërë këtë. Kjo nuk është kontradiktë; kjo është diplomaci e përgjegjshme dhe mbrojtje e interesit kombëtar shqiptar.
Izraeli dhe shqiptarët kanë histori të ndryshme, por ekzistojnë edhe përvoja njerëzore që na bëjnë ta kuptojmë më mirë njëri-tjetrin: kujtesa e persekutimit, dëbimeve, vrasjeve dhe luftës për të mbijetuar si popull. Shqiptarët e Kosovës përjetuan gjatë luftës së viteve 1998–1999 një fushatë të rëndë represioni dhe dëbimi. Dokumentet e Tribunalit Penal Ndërkombëtar për ish-Jugosllavinë kanë dokumentuar dëbimin me forcë të rreth 800 mijë shqiptarëve të Kosovës, si dhe vrasje, përndjekje, deportime dhe krime të tjera kundër civilëve shqiptarë. Varret masive, personat e zhdukur, familjet e ndara, masakrat dhe shpërnguljet masive janë pjesë e kujtesës së Kosovës dhe e historisë së dhimbshme të kombit shqiptar.
Prandaj, shqiptarët e kuptojnë se çfarë do të thotë të luftosh për ekzistencën, identitetin dhe sigurinë e një kombi. Kjo nuk do të thotë se duhet të krahasojmë tragjeditë e popujve apo t’i përdorim ato kundër njëri-tjetrit. Përkundrazi, mësimi duhet të jetë se asnjë popull nuk duhet të përjetojë më dëbime, spastrime etnike, vrasje të civilëve apo shkatërrim të familjeve. Pikërisht për këtë arsye, marrëdhëniet shqiptaro-izraelite duhet të ndërtohen mbi respektin reciprok, interesin kombëtar dhe bashkëpunimin konkret.
Shqipëria është një vend i vogël dhe duhet të mësojë nga shtetet e vogla që kanë ditur të mbijetojnë dhe të forcohen. Izraeli është një shembull i rëndësishëm se si një shtet me territor dhe popullsi relativisht të kufizuar mund të ndërtojë kapacitete të fuqishme në mbrojtje, teknologji, inteligjencë, siguri kibernetike, bujqësi, menaxhim të ujit dhe inovacion. Shqipëria nuk duhet ta kopjojë Izraelin, por duhet të mësojë nga përvoja e tij. Një shtet i vogël nuk mund të mbështetet vetëm te numri i popullsisë apo madhësia e territorit; duhet të mbështetet te dija, teknologjia, organizimi, ekonomia, ushtria dhe aleancat strategjike.
Pikërisht këtu duhet të fokusohet Shqipëria. Rritja e investimeve në mbrojtje duhet të shoqërohet me investime në teknologji dhe me transferim njohurish. Ne duhet të ndërtojmë kapacitete shqiptare në dronë, sisteme kundër dronëve, inteligjencë artificiale, siguri kibernetike, komunikime të sigurta, mbrojtjen e infrastrukturës kritike, kontrollin e kufijve dhe teknologjitë moderne të mbrojtjes. Nuk duhet të jemi vetëm blerës të teknologjisë së huaj; duhet të krijojmë gradualisht edhe kapacitete shqiptare.
Në këtë strategji, miqësia me Shtetet e Bashkuara duhet të mbetet prioriteti kryesor i politikës së jashtme dhe të sigurisë së Shqipërisë. SHBA-ja është aleati ynë strategjik dhe NATO është shtylla kryesore e sigurisë sonë. Marrëdhëniet me Izraelin duhet të forcohen si pjesë e këtij rrjeti të partneriteteve strategjike. Shqipëria duhet të kërkojë nga këto marrëdhënie investime, teknologji, trajnime, bashkëpunim ushtarak, zhvillim ekonomik dhe mundësi për kompanitë shqiptare.
Ne duhet të jemi gjithashtu të vetëdijshëm për realitetin gjeopolitik të rajonit. Serbia vazhdon të mos e njohë Kosovën, ndërsa Rusia dhe Kina mbështesin qëndrimin serb në çështjen e Kosovës. Për këtë arsye, Shqipëria duhet të jetë e fortë në diplomaci dhe të ketë aleanca të sigurta. Nuk duhet të krijojmë armiqësi me popujt sllavë si të tillë, sepse popujt nuk duhet të gjykohen kolektivisht; por duhet të analizojmë me realizëm politikat e shteteve dhe qëndrimet që cenojnë Kosovën dhe interesat e shqiptarëve.
Po kështu, nuk duhet të biem pre e parullave kundër Izraelit dhe as të propagandës së askujt tjetër. Mund të kemi mendime të ndryshme për politikat e qeverive të huaja dhe njëkohësisht të mbrojmë interesin kombëtar shqiptar. Shqipëria duhet të ketë marrëdhënie të mira me vendet arabe, me vendet myslimane, me Izraelin, me SHBA-në dhe me Evropën, por këto marrëdhënie duhet të ndërtohen mbi respektin dhe reciprocitetin. Miqësia nuk do të thotë të heshtësh për interesat e tua kombëtare; miqësia e vërtetë do të thotë të respektohesh dhe të dëgjohesh nga partneri.
Shqiptarët duhet ta vlerësojnë Izraelin për njohjen e Kosovës, ashtu siç duhet të vlerësojnë SHBA-në për rolin vendimtar në sigurinë dhe çlirimin e Kosovës dhe për partneritetin strategjik me Shqipërinë. Ne nuk duhet t’i harrojmë këto qëndrime dhe këto momente historike. Por duhet edhe t’i kthejmë marrëdhëniet tona në rezultate konkrete për Shqipërinë.
Një komb i vogël nuk mund të mbijetojë duke pritur gjithmonë nga të tjerët. Ai duhet të ndërtojë fuqinë e vet ekonomike, ushtarake, teknologjike dhe diplomatike. Shqipëria duhet të jetë një vend i vogël në përmasa, por i madh në vizion, në dije, në aleanca dhe në aftësinë për të mbrojtur interesat e veta.
Prandaj, marrëdhëniet me Izraelin dhe SHBA-në duhet të jenë një prioritet strategjik i Shqipërisë. Duhet të kërkojmë më shumë investime, më shumë teknologji, më shumë bashkëpunim në mbrojtje, më shumë arsim, më shumë kërkim shkencor dhe më shumë industri moderne. Duhet të ndërtojmë një ushtri moderne dhe një ekonomi që prodhon siguri dhe mirëqenie.
Miqtë e vërtetë duhen njohur dhe vlerësuar. Izraeli e njohu Kosovën. SHBA-ja qëndroi pranë shqiptarëve në momentet më të vështira të historisë së Kosovës. NATO garanton sigurinë tonë. Tani është radha e Shqipërisë që të bëhet më e fortë dhe të dijë t’i përdorë këto aleanca në interes të vendit dhe të kombit shqiptar.
Një komb i vogël nuk mbijeton duke u izoluar dhe duke ndjekur parulla. Mbijeton duke qenë i bashkuar, i organizuar, i ditur, teknologjikisht i avancuar, ekonomikisht i fortë dhe duke zgjedhur me zgjuarsi miqtë e tij.
Shqipëria duhet ta vlerësojë Izraelin për njohjen e Kosovës, të forcojë aleancën me SHBA-në, të mbrojë interesin kombëtar shqiptar dhe të ndërtojë një shtet të aftë të mbrojë veten dhe Kosovën me diplomaci, ekonomi, teknologji dhe fuqi.
Nga Flamur Buçpapaj