Ne  keto kohe krizash  gjithkujt  i shkon mëndja tek qeveria ose tek qeveritë  Sepse populli gjithmonë pas zotit  ka shpresë tek qeveria e vet…Në Shqiperi  gjithmonë njerzit janë drejtuar qeverisë  ,sepse për një periudhe të gjatë  tek ne është mohuar zoti  Dhe është lavderuar qeveria  …..

Krizat  ne këtë tokë  janë të perditshme dhe të perhershme  …Një vend I bukur me pasuri etj …por që banohet nga  njerz  që s’kan bërë  një pikë hajeri siç thotë   populli  …Në shekuj  ne kemi ardhur duke u paksuar , duke leshuar tokë  dhe atëdhe  .Saqe tashi  jemi pak dhe me tokë dhe me njerz…Sepse  asnjehrë nuk kemi sakrifikuar per këte  tokë  dhe për   këte dhe

Vazhdimisht jemi mburrur kemi thurur lavde udhëheqsve..Kemi bërë  këngë valle dhe marrezi kolektive sidomos kur ndertuam socializmin……Po tashi  çdo bëjmë  sepse ne jemi mesuar të varfer ,të nepërkembur,dhe  sherbetore te mafjes së  kuqe…,ish sigurimit  dhe djemeve dhe mbesave të byrosë politike  Kaq shpejt  harruam vallë ne? Dhe na humbi kujtesa………………….Por  ç’  farë është kujtesa si proçes………..

Kujtesa (lat. – memoria) është aftësia e një organizmi (nëpërmjet trurit) të mbajë, ruajë, të rendisë informacionet dhe t´i rikthejë ato.

Llojet e kujtesës jan Kujtesa sensorike,kujtesa afat shkurte edhe kujtesa afat gjatë………………..Pergjigje

Pra  ky popull është pa kujtesë  Sepse pote ishte në mënd të kokës  nuk votonte kurrë ish komunistet dhe mafjen e sigurimit te shnderruar në oligark,rilindas,patrozhaniste,demostrues  ,tenderues dhe marres tenderash ..etj  Kujtojmë  që….Per afro 60 vjetë këtë njerz  shqiptar nga gjuha e mbase dhe gjaku  Kanë bërë masakër në ketë  shtet të vogel me emrin Shqiperi   Duke  u udhëhequr në bazë te protokolleve  te sigurimit te shtetit  Këta u shperndan nepër  parti , organizata shoqërore  .. Moren përseri çdo gjë  ,bile dhe partitë e reja që linden në atë kohe

Te stervitur nga sigurimi  ata lujten rrolin e opozitarit ,te perndjekurit ,të njeriut  që I kishin bërë ma të kqijat gjatë komunizmit  ,Dhe lujten bukur  saqë  edhe sot neve ish kulakve dhe të prsekuturve të vertetë ,na vjen veç habi  si na  futen……

INTELEKTI

Aftësi mendore për të arsyetuar e për të gjykuar, forca e arsyes a e gjykimit të njeriut: forca e intelektit; zhvillimi i intelektit.

 

Qe  nga  koha e rilindjes  Në Shqiperi kanë lindur dhe vdekur plot intektual dhe mendimtarë,që kan shkruar ,kanë protestuar për atëdheun  Kanë zgjuar ndergjegjen kombëtare  Na kanë kujtuar se  jemi shqiptarë se kemi  lënë tokë dhe popullsi  jashtë kufinjeve  tanë….Kanë  bërë lobingje  ne Stamboll dikur,ma vonë në Uashington ,në  Paris  Vjenë e kudo  Pas shumë  sakrificash  na kanë lenë një copë tokë dhe një popullsi nomade ,me barinj ,dhe  nga një pushkë  ma  shumë me vra njëri –tjetrin  sesa  me  luftuar per liri Ne kemi qënë dhe  jemi popull që  Kemi dashur gjithmonë armiqtë tanë  ,…Në fillim donim baba sulltanin ,pastaj Mosken dhe Beogradin…Harruam perendimin vëndin tonë qe kemi pas në shekuj pë rkrah tyre.E tash  si   për ironi  jemi popull të  orinetuar  në përndim…Por na  erdhi koha qe  s’na do perendimi  më ….Po pse sna do perndimi  neve..  Janë kunder myslymanizmit ,kunder shqipatreve?  Apo?…………………E dinë  seç bëhët këtu ,dinë si vidhen dhe blihen votat,Dinë se e  kanë  marrë ekonominë në dor disa pashkollsa mafje fshati Që duan të  marrin çdo gje vet.Sepse të tjert shqipot tjerë janë të djathtë dhe nuk duehet të jetojnë ,t ë  ndertojnë  hidriocentrale,të marrin tendera,të zhvillojnë  ekonomi në  e vendit Por për hirë te tyrë ky shtet bën ose që të fitojnë ata  të gjitha Ose bëhëet name Këta na detyrojnë të blejmë me çmime katastrofe enmergjinë  elktrike,të iportojmë drithra ,ushqimet e shportes ,hekkurin ,çimenton e çdo gjë  Sepse ashtu do lopa e çmendur e Valbones dhe  mafja hoteleve ish komuniste dhe sigurimsash.. Dhe sipas   tyre S’dueht kurrë  me  marr tendera njëri  nga Tplani qe ka themluar  pluralizmin dhe pd-në Dhe me moton  të gjithë  te bashkuar…Dueht të ngrihemi te gjithë vëllezer ujqer ,dhe motra ulkonja  majtist t kudo qe jemi  dhe ta baltosim ti shfarosim , çdo gjë të  djathtë   Epastaj t adetyrojmë ta gjobisë qeveria  e tyre e majtë….

Ata  të sulmojmë m e shtet duke  u shtri në rrugë duke harxhuar miliona për protesta dhe koncerte Dhe duke harruar se për vete janë  duke ndertuar pa leje etj  Dhe motoja etyre është se  S’dueht  të prodhojmë në vënd asgjë , ç’na duehet Sepse kemi  pese oligarkë të majtë importues  energjie farmacuetike …etj  Dhe ata s’dueht të ngacmohen ne fitimin e vet të çmendur se janë tanët

Shqiperia sdueht të prodhoje asgjë  ..Bile kjo qeveria  sa erdhi  në pushtet ju shpalli luftë heceve  dhe prodhimit vendas  Sepse kujtonin se te gjitha  ikanë fituar të djathtet  Gjë  qe s’qe e vertet     Se në masë të madhe I kishin fituar po vetë majtistat…. Këta internacionalista   proletarë të  shnderruar ne miliarder  Me sulm total  kanë varferuar këtë vënd , E ja kan prishur edhe ato pak ndermamrrje  a  shpk  qe pas 1990-tes lulëzuan Thujse të gjitha po I falimentojn oseI falimentuan nëprmjet  taksidareve te tatimeve ,Duke mos ju dhënë ma tendera dhe pune publike ,dhe duke  I taksuar në meryrë te çmendur  …Saqë  shumica ikan ë mbyllur dhe do imbyllin bisneset e tyre

 

 

DESHIRA

Pasi dëshira në fillim është nevojë, ajo është instinkt biologjik për mbarëvajtje dhe ekzistencë të qenies e në rastin e njeriut, ajo lind dëshirë për arritje të vlerave të panumërta, vlera të cilat marrin rëndësi të veçanta në vartësi nga njeriu dhe pikëparjet e tij ndaj objektit dhe qëllimit që dëshiron. Foshnja kërkon ushqim që nga momenti kurrë lind dhe me ditët që kalojnë nevojat e saj përsosen duke bërë së pari zgjedhje të vogla pas gjërave që i pëlqejnë ; qoftë ushqim apo lojëra të ndryshme. Me kohë, zgjidhja dhe dëshirat rriten sepse rriten nevojat. Çdo nevojë, qofshin edhe ato më primaret biologjike, lindin imperativisht dëshirë. Në rast të kundërt, njeriu nuk do të gjente dhe përsoste situatat me banale të nevojës së pashmangshme. zhvillohet e zgjatet në lumturi. Dëshira pra nuk është aq krahasim me tjetrin si që shpesh interpretohet por është manifestim i vetvetes që qëndron, zotëron, tundet, rilind dhe kurrë nuk shteret e kjo është ajo forcë që bënë egon të pashtershëm.

Neve  që deshiruam  Shqiperinë  si gjithë       Evropa  U ngritem  kundër komunizmit  ,kunder varferisë,kundër mbylljes ,kunder sigurimit te shtetit  dhe byrosë politike  Që për pushtetin e një njeriu  ja bëne Shqiperisë një te keqe shumë te madhe  Si fillim  ndertuan një njeri te poshter pa atdhe,fe, e ,as familje,,,,,,,,,,,Se dyti  ngulen thellë ndasitë jug –veri  Malok- lab etj Së treti  pushtetin gjithmonë duehet ta ketë lobi labo-Tepelenas  -Gjirokaster…

Se katerti  Ekonomia  duehtet mos të bjerë kurrë dhe as pushteti në  duart  e klasave qe i vrame dhe ipersekutuam për  50-  vjet…  Dhe zbatuan me shumë zgjuarsi  Katovicen  Saqë në masë të madhe Elektorati I djathë  iku  jashtë  Duke I shkatuar një dëm të madh  të djathtes së vërtetë Shqiptare

Ata   hartuesit e protokollit të vitit 1990 –të Drejtoria e dytë e sigurimit të shtetit çfarë deshiruan  zbatuan  bravo ju qoftë  Sepse ne u treguam dele ., Nuk  e dogjem atdheun për pushtet dhe  para ,,Nuke shkaterruam ushtrinë  dhe policinë ,Nuk dogjem jugun e  Shqiperisë as veriun Ulem kokat dhe u pajtuam  me komunistat  ose socilistat  në pushtet të përjetshem

Shumë nga ne iken ne Evrope  dhe Shba  Atje fituam  dinjitet shtetesi dhe punë…..Por  nuk rrealizuam deshiren tonë të madhe  Shqiperin  natyrale  të begate dhe ane tare  BE-së

Ikem   ne  ose u larguam nga politika  dhe u alamë atëdheun këtyre  vllezerve të serbeve dhe grekeve

Bile dhe Ameriken që derdhem gjak dhe burgje për të për 50 vjet..Sotë e kan marrë me shum zgjuarsi ish komunistat dhe sigurimi I shtetit…Me erdhi për te qeshur  kur pashë ne tv  festimin e  30-të  vjetorit  të vendosjes se marrdhënjeve  diplomatike me Shba –në  Në festë ishin  krejt nipat dhe mbesat e byrosë politike dhe  asnjë ish ipersukutuar dhe I vrarë  nga rregjimi  për shkak të dashurisë per  Ameriken,bravoooo………………..

Unë jam studenti I parë  që dhashë intervistë zerit  te Amerikes  redaktorit  Elez Byberaj  ..Kur në fuqi ishte akoma    komunizmi …etj etj  Se si mu kujtua  se di  …Jam mir me kujtesen   them me veten  Dhe fillova të kujtoj deshirat e mia  dikur…..?YYYY sa shumë kisha……

E pra te  gjitha këto deshira s’mu rrealizuan Bile na kapi harresa  ..Sa që  gjithkush del  sot  e thotë Jam themelues . Kam qënë në krye të çdo levizje  etj Po I thëm ke qënë….Veç neve  që  vertet ishim në ato proçese dhe u denuam gjatë me burg jemi harruar  Kemi ulur kokën dhe heshtim…Sepse dhe ne kemi rënë” dakord”  se ky është vënd ikomunistave dhe jugoreve dhe se  pjesa tjeter ekombit  veç duehet  tju sherbejme ketyre….Deri kur?……..!!!!Dhe mu kujtuan fjalet e babait  tim që thoshte Këta jetojn gjatë  Nëse ne nuk do te mblidhemi  ,të dalim në sheshe dhe të rrezojmë edhe  një herë socializmin me ftyre gjoja me ftyrë  njeriu   Qe  te le pabuk,rrugeve . dhe perfundimi dihet………..

 

EKONOMIA

Ky vënd e tham që sdo ketë te ardheme deri sa nuk prodhon asgjë  dhe ilihet  në dorë  luhajtve të prodhimeve boterore të ndervarur nga shum lloje faktoresh

Një ditë po lexoja  ekonomistin  Kejsi  dhe  thashë me vete Është taman koha për te zbatuar teorite e tijë

Ekonomisti britanik John Maynard Keynes udhëhoqi një revolucion në të menduarit ekonomik që rrëzoi idenë dominuese të asaj kohe që thoshte se tregjet e lira ofrojnë automatikisht punësim të plotë, gjë që do të thotë se kushdo që kërkon punë, do ta ketë një të tillë për sa kohë punëmarrësit janë fleksibël në kërkesat e tyre për pagë. Themeli kryesor i teorisë së Keynes, teori që mban emrin e tij, është konkluzioni se kërkesa e agreguar – e matur si totali i shpenzimeve të familjeve, bizneseve dhe e qeverisë – është faktori më i rëndësishëm në ekonomi. Keynes doli gjithashtu në konkluzionin se tregjet e lira nuk kanë mekanizma vetë-balancuese që të sjellin punësim të plotë. Ekonomistët kejsianistë për rrjedhojë e justifikojnë ndërhyrjen e qeverisë përmes politikave publike që synojnë të realizojnë punësim të plotë dhe stabilitet çmimesh.

 

Një ide revolucionare

 

Keynes argumentoi se kërkesa e përgjithshme e pamjaftueshme mund të sjellë periudha të gjata papunësie të lartë. Prodhimi i mallrave dhe shërbimeve të një ekonomie është shumatore e katër komponentëve: konsum, investim, blerjet e qeverisë dhe eksportet neto (diferenca mes importit dhe eksportit). Çdo rritje në kërkesë duhet të vijë nga njëri nga këto katër komponentë. Por gjatë një recesioni, forca të fuqishme shpesh pakësojnë kërkesën dhe shpenzimet ulen. Për shembull, gjatë një situate të vështirë ekonomike, pasiguria shpesh gërryen besimin e konsumatorëve, duke i shtyrë ato të reduktojnë shpenzimet, veçanërisht shpenzimet për blerje të mëdha si një shtëpi apo një makinë. Ky reduktim në shpenzime nga konsumatorët mund të sjellë më pak shpenzime për investime nga bizneset, për shkak se kompanitë i përgjigjen kërkesës së dobësuar për produktet e tyre. Kjo ia ngarkon detyrën e rritjes së prodhimit, qeverisë. Sipas ekonomiksit të Keynes, ndërhyrja e shtetit është e domosdoshme për të moderuar si periudhat e bumit ashtu edhe ato të rrëzimit të ekonomisë, të njohura përndryshe si cikli i biznesit.

 

Ka tri themele kryesore në përshkrimin kejnesianist të mënyrës se si funksionon ekonomia:

 

Kërkesa agregate ndikohet nga shumë vendime ekonomike – publike dhe private. Vendimet e sektorit privat në disa raste mund të kenë pasoja negative, të tilla si reduktim në shpenzimet konsumatore gjatë një recesioni. Këto dështime të tregut në disa raste kërkojnë ndërhyrje aktive nga qeveria, të tilla si paketa të stimujve fiskalë (shpjeguar më poshtë). Për rrjedhojë, ekonomiksi kejsianist mbështet ekonominë mikse të udhëhequr më së shumti nga sektori privat por pjesërisht të drejtuar edhe nga qeveria.

Çmimet, dhe në veçanti, pagat, i përgjigjen ngadalë ndryshimeve në kërkesë dhe ofertë, duke sjellë mungesë periodike apo tepri periodike, veçanërisht për punën.

 

 

Ai i rikujtoi mësimet e Versajës dhe të Depresionit të Madh në vitin 1944, kur ai udhëhoqi delegacionin britanik në konferencën e Breton Udsit – e cila përcaktoi rregullat që synonin të garantonin stabilitetin e sistemit financiar ndërkombëtar dhe lehtësoi rindërtimin e kombeve të shkatërruara nga Lufta e Dytë Botërore. Krahas zyrtarit të Thesarit të SHBA-ve Harry Dexter Ëhite, Keynes konsiderohet si babai themelues i Fondit Monetar Ndërkombëtar dhe Bankës Botërore, të cilat u krijuan në të njëjtën konferencë.

 

Stabilizimi i eknomisë

 

Asnjë politikë ekonomike sot nuk bazohet vetëm në këto tre parime të Keynes. Por ajo që dallon Kejsianizmin nga ekonomistët e tjerë është besimi se politikat aktive të qeverisë mund të ndihmojnë në reduktimin e amplitudës së një cikli biznesi, të cilin ata e konsiderojnë si një nga problemet më të mëdha ekonomike.

 

Në vend që t’i shohin buxhetet e qeverive me deficite të larta si të gabuara, Keynes mbron idenë e njohur si politika fiskale kundërciklike, në të cilat, ndërhyrja e qeverisë është në krah të kundërt me drejtimin e ciklit të biznesit. Për shembull, ekonomistët Kejsianistë mbrojnë idenë e shpenzimeve përmes deficitit në projekte të kanë intensitet të lartë pune për të stimuluar punësimin dhe stabilizuar pagat gjatë periudhave me dobësi ekonomike. Ata mund të rrisin taksat për të ftohur ekonominë dhe parandaluar inflacionin nuk ka rritje të tepërt nga ana e kërkesës. Politika monetare mund të përdoret gjithashtu për të stimuluar ekonominë – për shembull, duke reduktuar normat e interesit për të nxitur investimet. Përjashtimi ndodh vetëm kur gjendemi në situatën e kurthit të likujditetit, kur rritja e stokut të parasë nuk i ul normat e interesit dhe për rrjedhojë, nuk e rrit prodhimin dhe punësimin.

 

Keynes argumenton se qeveritë duhet të zgjidhin problemet në terma afatshkurtër në vend që të presin forcat e tregut që të zgjidhin disbalancat në terma afatgjatë, për shkak se, siç e shkroi ai, “në terma afatgjatë, ne të gjithë jemi të vdekur.” Kjo nuk do të thotë se kejsianistët mbrojnë idenë e ndryshimit të politikës çdo muaj për ta mbajtur ekonominë në punësim të plotë. Në fakt, ata besojnë se qeveritë nuk mund të dijnë mjaftueshëm sa të jenë të suksesshme gjithmonë.

 

Kejsianizmi evoluon

 

Edhe pse idetë e tij qenë gjerësisht të pranuara ndërsa Keynes qe ende gjallë, ato u analizuan dhe u hodhën poshtë nga shumë mendimtarë bashkëkohorë. Veçanërisht të vlefshme për t’u pasur parasysh qenë argumentet e dhëna nga Shkolla Austriake e Ekonomiksit, mbështetësit e të cilës mendonin se recesionet dhe bumet ekonomike janë pjesë e rendit natyror ndërsa ndërhyrjet e qeverisë me gjasë thjeshtë sa do t’i bëjnë gjërat më keq.

 

 

Si Kejsianistët ashtu edhe monetaristët u vunë nën kritika nga ngritja e shkollës së re klasike gjatë mesit të viteve 1970. Shkolla e re klasike i konsideroi politikëbërësit si inefektivë për shkak se pjesëmarrësit në treg mund të parashikojnë ndryshimet nga një politikë dhe të veprojnë paraprakisht për t’u përgatitur për to. Një gjeneratë e re kejsianistësh u ngrit në vitet 1970 dhe 1980 dhe argumentoi se edhe pse individët mund të parashikojnë me saktësi, tregjet në përgjithësi mund të mos jenë racionale menjëherë; për rrjedhojë, politika fiskale mund të jetë ende efikase në terma afarshkurtra.

 

Kriza e viteve 2007 dhe 2008 solli një ringritje të mendimit kejsianist. Këtu u bazuan themelet teorike të politikave ekonomike në përgjigje të krizës nga shumë qeveri, përfshirë Shtetet e Bashkuara dhe Mbretërinë e Bashkuar. Ndërsa recesioni botëror qe i gjithëanshëm në fund të vitit 2008, profesori i Harvardit N. Gregory Mankië shkroi te Nju jork  York Times, “Nëse do të kthehesh te vetëm një ekonomist për të kuptuar problemet me të cilat përballet ekonomia, ka pak dyshim se ky ekonomist është John Maynard Keynes. Megjithëse Keynes vdiq më shumë se gjysmë shekulli më parë, diagnoza e tij e recesioneve dhe depresioneve mbetet themeli i makroekonomiksit modern. Keynes shkroi, “njerëzit praktikë, të cilët besojnë se janë shumë të përjashtuar nga çfarëdolloj ndikimi intelektual, zakonisht janë skllevër të ndonjë ekonomisti të vdekur.” Në vitin 2008, nuk kishte asnjë ekonomist tjetër të vdekur me më shumë ndikim se sa vetë Keynes.”

 

Por kriza e viteve 2007 dhe 2008 tregoi gjithashtu se teoria kejsianiste do të duhej të bënte mirë të përfshinte edhe rolin e sistemit financiar. Ekonomistët kejsianistë janë duke e bërë këtë përmes integrimit të sektorëve realë dhe financiarë në ekonomi.

 

Sarëat Jahan është një Economist dhe Chris Papageorgiou është zëvendësdrejtor divizioni në Departamentin e Strategjisë, Politikave dhe Rishikimit të FMN-së. Ahmed Saber Mahmud është Drejtor i Asociuar në Ekonomiksin e Aplikuar në Universitetin Johns Hopkins

Gjithsesi  studimi im vazhdon  Porë  në keto kohra krizash mendoj se ekonomistet  tanë  te gjithe ditur ta zbatojnë për një periudhe 10 vjecacre stabilizimi ekonomik

Duke parë që  sistemi socialist  me gjoja ekonomi  tregu  deshtoi  Njerzit sot kudo në Shiperi  janë pa  punë dhe bukë  Është prioritare  punesimi nëprmjet kontrollit te shtetit  duke blerë prodhimet bujqesore ,duke hape vende pune  ne ndertim ,në  minjera, në bujqesi ,turizem etj

Sotë është e domosdoshme  lindja e industrisë së lehtë dhe asaj  te turizmit

Pra duke prodhuar në  vënd Fillon  punësimi  imadh dhe kudo  Sepse  njerzit janë në prag urie

Aty nis lulezimi dhe hapat e parë drejt Bashkimir Evropian

Simundet me dalë mirë nga kriza një vend sijoni që 40 % e të  ardhurave  shkojnë per bukë

30% e popullsisë janë shumte varfer Dhe 70%  të papun  Gjëjeni pra ju socialist qe po rrini përseri në pushtet si dikur……………….?