Presidenti rus Vladimir Putin urdhëroi një mobilizim të pjesshëm të rezervistëve në Rusi. Kjo masë dukej se ishte një pranim se lufta e Moskës kundër Ukrainës nuk po shkon sipas planit pas gati shtatë muajsh luftime. Sidomos mes humbjeve të fundit në fushën e betejës për forcat e Kremlinit.

Udhëheqësi rus, në një fjalim televiziv drejtuar kombit të transmetuar të mërkurën në mëngjes, paralajmëroi gjithashtu Perëndimin se ai nuk po bën blof mbi përdorimin e të gjitha mjeteve në dispozicion për të mbrojtur territorin e Rusisë. Kjo dukej se ishte një referencë e mbuluar për aftësitë bërthammore të Rusisë. Putin ka paralajmëruar më parë Perëndimin që të mos e mbështesë Rusinë kundër murit. Gjithashtu ai qortoi vendet e NATO-s për furnizimin me armë për të ndihmuar Ukrainën.

Mobilizimi i rezervistëve

Numri i përgjithshëm i rezervistëve që do të thirren është 300,000, thanë zyrtarët.

Vetëm ata me përvojë të përshtatshme luftarake dhe shërbimi do të mobilizohen. Detajin e dha ministri rus i Mbrojtjes, Sergei Shoigu. Ai shtoi se janë rreth 25 milionë njerëz që i përshtaten këtij kriteri. Megjithatë, vetëm rreth 1% e tyre do të mobilizohen.

Njoftimi i Putinit erdhi në sfondin e Asamblesë së Përgjithshme të OKB-së në Nju Jork. Në Asamble pushtimi i Ukrainës nga Moska shkurtin e kaluar ka qenë objektiv i kritikave të gjera ndërkombëtare.

Presidenti ukrainas Volodymyr Zelenskky do t’i drejtohet tubimit në një fjalim të regjistruar paraprakisht të mërkurën. Putin nuk ka udhëtuar në Nju Jork.

Sekretari britanik i Mbrojtjes Ben Wallace e përshkroi njoftimin për mobilizimin e Putinit si “një pranim se pushtimi i tij po dështon”. 

“Ai dhe ministri i tij i mbrojtjes kanë dërguar në vdekje dhjetëra mijëra qytetarë të tyre, të papajisur dhe të udhëhequr keq”, tha Wallace në një deklaratë. “Asnjë sasi kërcënimesh dhe propagande nuk mund ta fshehë faktin se Ukraina po e fiton këtë luftë, bashkësia ndërkombëtare është e bashkuar dhe Rusia po bëhet një e përjashtuar globale”. 

Lexo më tej: Disfatat në Ukrainë/ A janë vërtetë partnerë Rusia dhe Kina? 

Urdhri i pjesshëm i mobilizimit erdhi një ditë pasi rajonet e kontrolluara nga Rusia në Ukrainën lindore dhe jugore njoftuan planet për të mbajtur votime për t’u bërë pjesë integrale e Rusisë. Ky veprim mund të krijojë terrenin që Moska të përshkallëzojë luftën pas sukseseve të Ukrainës.

Referendumet, të cilat priten të zhvillohen që në muajt e parë të luftës, do të fillojnë të premten në rajonet e Luhansk, Kherson dhe pjesërisht të kontrolluara nga Rusia, Zaporizhzhia dhe Donetsk.

Lufta, e cila ka vrarë mijëra njerëz, ka rritur çmimet e ushqimeve në mbarë botën dhe ka shkaktuar rritje të kostove të energjisë. Ajo ka sjellë gjithashtu frikën e një katastrofe të mundshme bërthamore në centralin më të madh bërthamor të Evropës në juglindjen e Ukrainës, tani të pushtuar nga Rusia.

Putin, fjalëpak

Në fjalimin e tij, Putin akuzoi Perëndimin për përfshirje në “shantazh bërthamor” dhe vuri në dukje “deklaratat e disa përfaqësuesve të rangut të lartë të shteteve kryesore të NATO-s për mundësinë e përdorimit të armëve bërthamore të shkatërrimit në masë kundër Rusisë”.

Ai nuk identifikoi se kush i kishte bërë komente të tilla.

“Atyre që i lejojnë vetes deklarata të tilla në lidhje me Rusinë, dua t’ju kujtoj se edhe vendi ynë ka mjete të ndryshme shkatërrimi, dhe për komponentë të veçantë dhe më moderne se ato të vendeve të NATO-s dhe kur kërcënohet integriteti territorial i vendit tonë, mbrojmë Rusinë dhe popullin tonë, ne me siguri do të përdorim të gjitha mjetet që kemi në dispozicion”, tha Putin.

Ai shtoi: “Nuk është një bllof”. 

Putin tha se ai tashmë ka nënshkruar dekretin për mobilizim të pjesshëm. Mobilizimi do të fillojë të mërkurën. Një mobilizim në shkallë të plotë ka të ngjarë të jetë jopopullor në Rusi. Ai mund të dëmtojë më tej pozitën e Putinit pas pengesave të fundit ushtarake në Ukrainë.

“Po flasim për mobilizim të pjesshëm, pra vetëm qytetarët që janë aktualisht në rezervë do t’i nënshtrohen rekrutimit dhe mbi të gjitha ata që kanë shërbyer në forcat e armatosura kanë një specialitet të caktuar ushtarak dhe përvojë përkatëse”, tha Putin.

Për planet e referendumit, Putin vuri në dukje se autoritetet e mbështetura nga Rusia të rajoneve të pushtuara të Ukrainës i kërkuan Kremlinit t’i mbështeste ata në përpjekjet e tyre për t’u bërë pjesë e Rusisë.

Lexo më tej: Lufta në Ukrainë, Perëndimi dënon planet e Rusisë për referendum në Donbas

“Ne do të bëjmë gjithçka për të siguruar kushte të sigurta gjatë referendumeve, në mënyrë që njerëzit të shprehin vullnetin e tyre”, theksoi Putin.

Udhëheqësit e huaj i kanë përshkruar fletëvotimet si të paligjshme dhe jodetyruese. Zelenskyy tha se ata ishin një “mashtrim” dhe “zhurmë” për të tërhequr vëmendjen e publikut.

Shoigu, ministri rus i mbrojtjes, tha gjithashtu se 5,937 ushtarë rusë kanë vdekur në konfliktin në Ukrainë. Pra, shumë më pak se vlerësimet perëndimore se Rusia ka humbur dhjetëra mijëra.

Ukraina

Në fjalimin e tij të natës, Zelenskyy i qëndroi linjës. Ai tha se angazhimi i Ukrainës për të rimarrë zonat e pushtuara nga forcat ruse mbeti i pandryshuar.

“Situata në vijën e parë tregon qartë se nisma i përket Ukrainës. Pozicionet tona nuk ndryshojnë për shkak të zhurmës apo ndonjë njoftimi diku. Dhe ne gëzojmë mbështetjen e plotë të partnerëve tanë në këtë.” Kështu u shpreh Zelenksi.

Edhe një mobilizim i pjesshëm ka të ngjarë të rrisë shqetësimin mes rusëve për luftën. Lëvizja opozitare Vesna bëri thirrje për protesta mbarëkombëtare të mërkurën. Vesna tha: “Mijëra burra rusë, baballarët, vëllezërit dhe burrat tanë, do të hidhen në mulli të mishit të luftës. Për çfarë do të vdesin? Për çfarë do të qajnë nënat dhe fëmijët?” 

Ishte e paqartë se sa do të guxonin të protestonin mes shtypjes së përgjithshme të opozitës nga Rusia dhe ligjeve të ashpra kundër diskreditimit të ushtarëve dhe operacionit ushtarak.

Votat e ardhshme të referendumit janë të sigurta se do të shkojnë në rrugën e Moskës.

Plani afatgjatë rus

Në një tjetër sinjal se Rusia po gërmon për një konflikt të zgjatur dhe ndoshta të përshkallëzuar, dhoma e ulët e dhomës së parlamentit e kontrolluar nga Kremlini votoi të martën për të ashpërsuar ligjet kundër dezertimit, dorëzimit dhe plaçkitjes nga trupat ruse. Ligjvënësit votuan gjithashtu për futjen e dënimeve të mundshme 10-vjeçare për ushtarët që refuzojnë të luftojnë.

Nëse miratohet, siç pritej, nga dhoma e lartë dhe më pas nënshkruhet nga Putin, legjislacioni do të forconte duart e komandantëve kundër moralit të dështuar të raportuar midis ushtarëve.

Në qytetin Enerhodar të pushtuar nga Rusia, bombardimet vazhduan rreth termocentralit më të madh bërthamor të Evropës. Operatori ukrainas i energjisë Energoatom tha se bombardimet ruse dëmtuan përsëri infrastrukturën në termocentralin bërthamor Zaporizhzhia dhe për një kohë të shkurtër i detyroi punëtorët të ndezin dy gjeneratorë me naftë për energji emergjente në pompat e ftohjes për një nga reaktorët.

Pompa të tilla janë thelbësore për të shmangur një shkrirje në një objekt bërthamor. Këto pompa janë thelbësore edhe pse të gjashtë reaktorët e centralit janë mbyllur. Energoatom tha se gjeneratorët u fikën më vonë pasi u rivendos energjia kryesore.

Termocentrali bërthamor i Zaporizhzhia ka qenë një fokus shqetësimi prej muajsh. Kjo, për shkak të frikës se bombardimet mund të çojnë në një rrjedhje rrezatimi. Rusia dhe Ukraina fajësojnë njëra-tjetrën për bombardimet.

Washington Post, përshtati në shqip